CÂU HỎI THƯỜNG GẶP

Nội dung những câu hỏi thường gặp được trích từ sách: ” THỰC HÀNH DẠY TRẺ TỰ KỶ” – ThS. BÙi Ngát Hương

Ths. Bùi Thị Hương
Tự kỷ có phải là Bệnh không? Và có lây lan không?

Tự kỉ là một hội chứng, một rối loạn , Theo DSM 5 : Tự kỷ thuộc nhóm rối loạn phát triển thần kinh. Tự kỷ không lây lan từ người này sang người khác.

Tự kỷ có chữa khỏi được không? Và có thuốc chữa không?

Tự kỷ không phải là bệnh mà là một hội chứng hay một rối loạn, nó không có nguyên nhân cụ thể như một con vi trùng chiu vào người. Nên không thể chữa hết nguyên nhân được. Tuy nhiên có một trẻ phát triển vượt bậc, do chúng ta can thiệp đúng, can thiệp sớm và có tiềm năng.

Trẻ tự kỷ có phải do ba mẹ cãi nhau hay bị ba mẹ bỏ rơi gây nên hay không?

Điều này không đúng. Tự kỷ là một dạng rối loạn bẩm sinh, hoàn toàn không phải do cha mẹ nuôi dưỡng , thiếu quan tâm, bỏ rơi hay cãi nhau mà ra.

Có phải trẻ tự kỷ không thích chơi với người khác mà thích chơi một mình không?

Trẻ tự kỷ không phải không thích chơi với người khác mà là do khả năng giao tiếp xã hội của trẻ kém, trẻ chưa biết cách chơi, tương tác hoặc giao tiếp với người khác.

Có phải tất cả trẻ tự kỷ đều giống nhau?

Điều này không phải. Trẻ tự kỷ có thể giống nhau về sự khó khăn trong trong ngôn ngữ, kĩ năng giao tiếp xã hội, hành vi, vận động. Nhưng khác nhau về các triệu chứng, mức độ. Mỗi trẻ là riêng biệt vì thế khi can thiệp cho trẻ tự kỷ mỗi trẻ phải có chương trình riêng phù hợp với trẻ.

Tâm lý của phụ huynh thường gặp khi con mình được chẩn đoán tự kỷ?

Khi con mình được chẩn đ0án tự kỷ, cha mẹ thường có tâm lý sốc, khó hoặc không chấp nhận.
Bởi cha mẹ phải đối mặt với một hội chứng không có thuốc chữa mà phải theo suốt với con cả đời.
Việc cha mẹ không chấp nhận có thể làm cho trẻ chậm trễ trong việc can thiệp hoặc có thể làm cho trẻ nặng nề hơn.
Ngược lại, nếu cha mẹ chấp nhận vấn đề của con mình, thường thì trẻ sẽ được can thiệp sớm hơn và có kết hợp giữa cha mẹ và chuyên viên can thiệp/ giáo viên thì có trẻ có tiềm năng sẽ phát triển vượt bậc, Vì thế, trong quá trình thăm khám cho trẻ, các nhà chuyên môn cần khám kĩ, khám đúng và đưa ra chẩn đoán cũng như giải thích cho phụ huynh nghe vấn đề của con họ dễ chấp nhận hơn mà đỡ bị sốc.

Hiện nay có rất nhiều phương pháp được quảng cáo chữa trị cho trẻ tự kỷ như tế bào gốc, thở oxy cao áp.... Các phương pháp này có đúng như quảng cáo không?

Tâm lý của ba mẹ khi con tự kỷ hay mắc một bệnh gì đó thường mong tìm được nhiều phương pháp để chữa trị cho con.
Với tâm lý “ Có bệnh thì vái tứ phương” nên tìm đủ mọi cách. Tuy nhiên cách chữa trị nào cũng cần phải có khoa học.
Phương pháp tế bào gốc hay hay một số phương pháp nói tên tuy có được nghiên cứu nhưng không được đưa vào liệu pháp can thiệp có chứng cứ khoa học.

Một số thực phẩm chức năng có chữa được cho trẻ tự kỷ hay chậm nói không?

Không có thực phẩm chức năng nào mà uống vào con chưa nói mà tự nhiên nói được cả. Tất cả phải có can thiệp, giáo dục.
Thế nên thực phẩm chức năng có thể hỗ trợ điều gì đó nhưng không thể tự làm cho con nói hay hết tự kỷ được. Cho con uống gì ba mẹ nên hỏi ý kiến bác sĩ.

THỜI GIAN “ VÀNG” LÀ GÌ? Thế nào là can thiệp Đúng- Đủ - Đều?

Là thời gian can thiệp sớm và tuân thủ các bước sau:
+ Phát hiện sớm, qua các công cụ chuẩn đoán từ ( 1 – 1,5T ) ở Việt Nam từ 18 tháng – 24 tháng tuổi ) có thể chuẩn đoán.
+ Can thiệp sớm: Trước 3T thì cái bộ não nối kết thần kinh, học hỏi, tương tác, về giao tiếp sớm rất nhạy.
+ Can thiệp sớm phải đúng: là phải đúng nhà chuyên môn làm việc với trẻ tự kỷ, giáo viên chuyên biệt, nhà hành vi,âm ngữ, ngôn ngữ trị liệu, phải được học bài bản, chứ không phải học mần non mà đi can thiệp tự kỷ.
+ Can thiệp đủ: Là phải có thời gian tương đối nhiều chút, vì bộ não cần nhiều kích thích, lặp đi lặp lại.

Đội ngũ những nhà chuyên môn nào được tham gia thăm khám và can thiệp cho trẻ tự kỷ?

Đó là sự phối hợp của:
+ Bác sĩ nhi
+ Bác sĩ tâm thần kinh có đào tạo về tự kỷ
+ Nhà tâm lý
+ Nhà Âm ngữ trị liệu
+ Nhà làm về hành vi
+ Giáo viên giáo dục đặc biệt
+ Công tác xã hội…

Điều gì quan trọng để can thiệp cho trẻ tự kỷ? Đó là chẩn đoán đúng

Lượng giá phát triển đúng thì can thiệp mới đúng được.

Trẻ tự kỷ có di truyền không?

Có. Trẻ tự kỷ có di duyền nhưng phần trăm khả năng di truyền thấp. Và có nghiên cứu chỉ ra rằng : Trẻ sinh đôi cùng trứng có nguy cơ cao hơn khác trứng.